वैदेशिक रोजगार – अवसर कि अप्ठ्यारो?

नेपालजस्तो विकासोन्मुख राष्ट्रमा वैदेशिक रोजगार लाखौं युवाका लागि जीविकोपार्जनको प्रमुख स्रोत बनेको छ। रोजगारीको अभाव, घरेलु उद्योगको कमजोरी, र राजनीतिक अस्थिरताका कारण हजारौं नेपाली युवा हरेक वर्ष खाडी मुलुक, मलेशिया, कोरिया लगायतका देशहरूतर्फ रोजगारीको खोजीमा जाने गर्छन्। तर यो प्रवृत्तिले अवसरभन्दा बढी समस्या र पीडा जन्माउँदै आएको छ। शोषण, मानव तस्करी, ठगी, बेरोजगारी, मृत्युदेखि घर फर्कने खर्च पनि नहुने अवस्था  यस्ता भयावह समस्या विदेशी भूमिमा नेपाली श्रमिकले भोग्नु परिरहेको छ। कतिपय दलालहरूले गलत सूचना दिएर, नक्कली सम्झौता गराएर, वा अत्यधिक शुल्क असुलेर युवाहरूलाई अन्योलमा पार्ने गरेको देखिन्छ। नेपाल सरकारका तर्फबाट केही पहलहरू भए पनि विदेशमा रहेका श्रमिकको सुरक्षा, न्याय र सम्मानजनक जीवन सुनिश्चित गर्न अझै धेरै गर्न बाँकी छ। वैदेशिक रोजगार विभाग, श्रम मन्त्रालय, र दूतावासबीचको समन्वय कमजोर छ भने, श्रमिकहरू कानुनी सहायता, बीमा सुविधा, वा उद्धार सेवाबाट पनि बञ्चित भइरहेका छन्। यसको दीर्घकालीन समाधान भनेको देशमै रोजगारी सिर्जना गर्नु हो। कृषि, पर्यटन, ऊर्जा, लघु तथा साना उद्योगहरूमा लगानी बढाएर, युवालाई सीपमूलक तालिम दिई देशभित्रै रोजगारी दिन सके विदेशी भूमिमा जानुको बाध्यता हट्न सक्छ। युवा शक्ति देशको मेरुदण्ड हो। उनीहरूलाई विदेश पठाएर विदेशी मुद्रा मात्र कमाउने होइन, स्वदेशमै अवसर दिएर समृद्ध नेपाल निर्माण गर्नु आजको आवश्यकता हो। सरकार, निजी क्षेत्र, र समाजले यो यथार्थ समयमै चिन्न जरुरी छ । नत्र वैदेशिक रोजगार एक अवसर नभई अभिशाप बन्ने खतरा बढ्दै जानेछ।

• मङ्गल, २७ साउन २०८२